Xét tuyển ngành Y khoa bằng tổ hợp có Văn, Sử là 'tất yếu'

Nhiều trường Y gây băn khoăn khi tuyển đầu vào bác sĩ có môn Văn, Sử, song chuyên gia nói đây là hướng tất yếu, khi thí sinh chọn môn Sinh ngày càng giảm.

Đến đầu tháng 5, hầu hết cơ sở đào tạo ngành Y khoa đã công bố tổ hợp xét tuyển năm 2026. Ngoài trường Đại học Y Hà Nội, Y Dược TP HCM, Y khoa Phạm Ngọc Thạch, Y Dược Cần Thơ chỉ xét điểm thi tốt nghiệp THPT theo khối B00 (Toán, Hóa, Sinh), các trường còn lại dùng 2-12 tổ hợp, cá biệt có trường dùng điểm môn Ngoại ngữ với 7 thứ tiếng.

Trong đó, 10 trường dùng tổ hợp chứa Văn, Sử, Giáo dục kinh tế và pháp luật, Tin học hay Công nghệ. Hai môn còn lại thường là Toán - Hóa, hoặc Toán - Sinh.

Sự xuất hiện của Văn không mới nhưng năm nay gây chú ý bởi thêm nhiều môn khoa học xã hội khác, ở nhiều trường hơn, tạo thành những tổ hợp lạ.

"Việc này khiến nhiều người nghi ngại trường đang cố vơ bèo vạt tép", PGS. TS Đỗ Văn Dũng, giảng viên cao cấp, Đại học Y Dược TP HCM, nhìn nhận.

Ông Dũng cho hay đầu vào ngành Y vốn không bắt buộc chọn Toán, Hóa, Sinh nhưng liên quan chương trình đào tạo. Việc tuyển chọn những em có điểm cao ở các môn này nhằm đảm bảo năng lực tiếp thu, sự kỷ luật cho quá trình đào tạo khắc nghiệt ở các trường Y trong 6 năm.

Theo ông, việc dùng nhiều tổ hợp "lạ" có thể gây lệch lạc trong tuyển sinh ngành Y, ảnh hưởng đến chất lượng và niềm tin của xã hội với đội ngũ bác sĩ tương lai.

Tuy nhiên, một số chuyên gia đánh giá việc mở rộng tổ hợp xét tuyển là tất yếu trong bối cảnh tuyển sinh đại học thay đổi.

>> XEM THÊM DANH SÁCH CÁC TRƯỜNG XÉT HỌC BẠ NGÀNH Y TẠI ĐÂY

>> TRA CỨU ĐIỂM CHUẨN NGÀNH Y KHOA CÁC NĂM TẠI ĐÂY

Xu hướng mở rộng tổ hợp xét tuyển ngành Y khoa bắt đầu khoảng năm 2022 và nở rộ vào năm ngoái. TS Lê Hữu Lập, chuyên gia giáo dục đại học, cho biết một phần lý do đến từ kỳ thi tốt nghiệp THPT được đổi mới theo chương trình giáo dục phổ thông năm 2018, thí sinh lựa chọn môn thi thay vì theo khối như trước.

Theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo, số lựa chọn thi môn Sinh năm ngoái là gần 72.700, chiếm khoảng 6,2% tổng thí sinh. Năm nay, tỷ lệ là hơn 5,7%. Vì vậy, các trường phải mở rộng tổ hợp để có thêm nguồn tuyển, không bỏ lỡ những thí sinh giỏi.

"Đây là bước đi tất yếu để thích nghi với các quy định mới của Bộ", ông Lập nói.

Ông cho rằng điều quan trọng là các trường xây dựng tổ hợp xét tuyển khoa học, tuân thủ chặt chẽ quy định pháp lý và định hướng nghề nghiệp. Nguyên tắc quan trọng nhất là tính tương thích giữa môn học và ngành đào tạo. Các tổ hợp phải có ít nhất 1-2 môn "xương sống". Ví dụ với nhóm ngành Y dược phải có Sinh hoặc Hóa.

Đồng tình, một bác sĩ ngoại khoa, cựu sinh viên trường Đại học Y Hà Nội, cho rằng nếu tổ hợp đảm bảo đánh giá được nền tảng khoa học tự nhiên của thí sinh với hai trong ba môn là Toán - Hóa - Sinh, các trường có thể thay đổi môn thứ ba để có thêm nguồn tuyển.

Đại học Đại Nam là một trong những trường mở rộng xét tuyển ngành Y khoa với 10 tổ hợp. Thạc sĩ Cao Thị Quỳnh, Trưởng phòng Tuyển sinh, nói nhà trường nhìn nhận việc này không đồng nghĩa nới lỏng tiêu chuẩn đầu vào.

Trường vẫn xác định nền tảng khoa học tự nhiên là yêu cầu cốt lõi. Vì vậy, các tổ hợp bảo đảm sự hiện diện của Toán - Hóa hoặc Toán - Sinh, điểm sàn đầu vào theo yêu cầu của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Theo bà Quỳnh, Ngữ văn hoặc Giáo dục kinh tế và pháp luật xuất hiện trong hai tổ hợp không thay thế vai trò nền tảng của các môn khoa học tự nhiên. Đây chỉ là thành tố bổ trợ trong đánh giá năng lực thí sinh theo định hướng của chương trình giáo dục phổ thông mới.

Hơn nữa, các môn này cũng rất cần thiết với những thầy thuốc tương lai, giúp họ có kỹ năng giao tiếp, dễ thấu cảm tâm tư của người bệnh.

"Chúng tôi không xây dựng tổ hợp xét tuyển theo hướng cơ học hoặc mở rộng bằng mọi giá", bà Quỳnh khẳng định.

Dù cho rằng xu hướng đa dạng tổ hợp là tất yếu, ông Lê Hữu Lập nhìn nhận các trường cần đảm bảo tính công bằng. Ông gợi ý nhân hệ số 2 cho môn chính, môn nền tảng của ngành học để khẳng định tầm quan trọng của nó, sàng lọc năng lực chuyên biệt.

Hiện, Bộ quy định điểm sàn đầu vào cho khối ngành Sức khỏe. Một chuyên gia từ khối trường Y Dược tại Hà Nội kiến nghị xác định mức chênh lệch điểm giữa các tổ hợp.

Ví dụ năm ngoái, điểm sàn B00 (Toán - Hóa - Sinh) là 20,5 thì mức với tổ hợp Toán - Sinh - Văn phải cao hơn do điểm trung bình Văn cao hơn Hóa gần 1 điểm.

Với nhiều năm quản lý đào tạo tại trường Đại học Y Hà Nội, GS. TS Nguyễn Hữu Tú, Hiệu trưởng, cho rằng tuyển sinh ngành Y cần đặc biệt lưu ý hai vấn đề.

Thứ nhất, Y học vốn là sự kết hợp giữa cả khoa học tự nhiên và khoa học xã hội. Tuy nhiên, để học tốt ngành Y, sinh viên phải có nền tảng khoa học tự nhiên tốt.

Thứ hai, kết quả đào tạo ngành Y không phụ thuộc hoàn toàn vào chất lượng đầu vào mà còn nhiều yếu tố khác như năng lực tự học, thái độ học tập, khả năng thích nghi của sinh viên, phương pháp, chất lượng đào tạo của nhà trường. Nhưng năng lực và chất lượng đầu vào là yếu tố đặc biệt quan trọng.

"Đó là lý do các nước phát triển như Australia, Mỹ, Pháp, Nhật rất coi trọng đầu vào ngành Y. Chỉ những thí sinh xuất sắc toàn diện mới có thể trúng tuyển", ông Tú nói.

PGS. TS Đỗ Văn Dũng cũng nhấn mạnh điều này. Ông cho rằng việc sử dụng đa dạng tổ hợp chỉ hợp lý nếu làm như cách xét tuyển ngành Y khoa của Mỹ. Cụ thể, thí sinh cần có bằng cử nhân, có thể từ ngành Triết, Sử, Văn học, Luật,... sau đó phải trải qua một kỳ thi chuẩn hóa là MCAT (Medical College Admission Test), kiểm tra kiến thức hóa sinh, tâm lý, tư duy.

Từng xét tuyển các tổ hợp tương tự từ năm ngoái, đại diện Đại học Đại Nam cho biết dữ liệu theo dõi bước đầu chưa cho thấy tín hiệu bất thường rõ rệt giữa các nhóm sinh viên. Song, trường xác định cần tiếp tục đánh giá dài hạn dựa trên kết quả, tiến độ học tập và năng lực đáp ứng yêu cầu của chương trình.

"Chúng tôi hiểu nếu chỉ chăm chăm tăng nguồn tuyển mà không gắn với kiểm soát chất lượng sẽ tạo ra rủi ro không chỉ cho trường mà còn cho niềm tin xã hội đối với đào tạo nhân lực y tế", bà Quỳnh nói.

Theo Vnexpress